دفاع محکم امیر دریابان شمخانی دبیر شورای عالی امنیت ملی از رئیس جمهور نظامی

مدیریت و شاخه­ های مختلف آن امروز جزء دانش­هایی است که در کشورهای پیشرفته جهان مانند ایالت متحده که مؤسسات مالی و اداری­ شان بیشتر از هر کشوری در دنیا است حرف اول را می­زند. با وجود این، در این کشورها نیز گاهی تجربه­ی کاری به دانش فنی می­چربد و کسانی که بتوانند تجربه­ی کاری را با دانش مدیریتی در این زمینه ترکیب کنند می­توانند موفقیت­های بسیاری به دست آورند. برای داشتن تجربه­ی کاری نیز نیازمند حضور و فعالیت در موقعیت­های مشابه­است.

سالهای گذشته به دنبال نابسامانی در زمینه­ی مدیریت بازار و گرانی­ها، بسیاری از منتقدین و روزنامه­نگاران مدیریت دولت و شخص رئیس جمهور را در بسیاری از مسائل زیر سؤال برده و مورد انتقاد قرار دادند. لذا به نظر می­رسد پست و مقام ریاست جمهوری از جمله­ مناصب انتخابی در کشور ما باشد که توان مدیریتی و دانش کاری بسیاری می­طبد و ناآشنایی با آن می­تواند بر دامنه­ی مشکلات بیفزاید و بحران­های جدیدی به وجود آورد. از این رو لازم است چنین پست و مقامی در دست کسی باشد که بتوانند با اتکا به دانش فنی در زمینه­ی مدیریتی از سویی و تجربه­ی کاری در دستگاه­هایی اجرایی و حضور در دولت از سوی دیگر بتواند این نقیصه­ها در زمینه­ی مدیریت دولت را جبران کند.

حال که کم کم فضای سیاسی و رسانه­ای کشور معطوف به انتخابات ۱۴۰۰ می­شود و بحث انتخاب رئیس جمهور  نظامی در کشور مطرح است، بسیاری موفقیت نظامی­ها در سایر عرصه­ها را نشانی از توان بالای مدیریتی آنان می­دانند و بر این نکته انگشت تأکید می­گذارند که تجربه و موفقیت آنان در سایر زمینه­ها می­تواند نابه­سامانی­های مدیریت دولت را جبران کند. اما همانگونه که رئیس شورای امنیت ملی اعلان نموده است طبیعتاً مدیریت موفق در بخش دفاعی به تنهایی نمی­تواند تضمین کننده توانایی افراد برای قرار گرفتن در پست ریاست جمهوری باشد.

تجربه­ی تاریخی در ایران و جهان به ما نشان می­دهد برای اینکه یک مدیر موفق در زمینه­ی نظامی بتواند در اداره­ی دولت نیز موفق عمل کند، باید چنین شخصی علاوه بر سابقه­ی موفق نظامی، با سازوکارهای اداری و دولتی آشنا بوده، به اختیارات نهاد دولت و پست رئیس جمهوری آگاهی کامل داشته و سابقه­ی فعالیت سیاسی و اداری در دولت یا سایر نهادهای اجرایی و اداری کشور را داشته­باشد. برای نمونه کسانی چون وینستون چرچیل یا هارولد مکمیلان در  انگلستان علاوه بر حضور در صحنه­ی جنگ جهانی اول و دوم به عنوان سرباز یا وزیر جنگ و تأمین، به دلیل تجربه­ی سالها نمایندگی در پارلمان بریتانیا توانستند در بزنگاه­های تاریخی در مقام نخست وزیری موفق عمل کرده و مورد تمجید بسیاری از هم­وطنان خویش قرار بگیرند. در تاریخ کشور ما نیز کسی چون رضا خان به دلیل چند سال در دست داشتن پست وزارت جنگ در کابینه­های مختلف و آشنایی با سازوکارهای دستگاه اجرایی، وقتی خود نخست وزیر شد توانست توان مدیریتی خویش در عرصه نظامی را با آشنایی­اش از سازوکارهای اجرایی در نهاد دولت ترکیب کرده و در ایجاد ثبات، امنیت، رشد اقتصادی و.. موفق عمل نماید.

سخن نهایی و نتیجه پایانی با توجه به مطالب مذکور که در بالا آمد اینکه در مورد نظامیانی که قصد دارند از سوی مردم برای مقام ریاست جمهوری انتخاب شوند، باید کارنامه­ی اجرایی و مدیریت موفق آنان مورد ارزیابی قرار بگیرد و سابقه حضور در دولت و آشنایی با دستگاه اجرایی بررسی شود. چنین امری نیازمند آن است که چنین فردی، پیش از آنکه برنده انتخابات شود و لقب «نخستین رئیس جمهور نظامی» را به یدک کشد، برنامه­های خویش در زمینه­ی کشورداری و دولت­داری را برای مردم روشن نماید، تیم و همکاران خویش در کابینه و نهاد ریاست جمهوری را معرفی کند تا مردم آشنایی و آگاهی کاملی در مورد آنان به دست آورند و وعده­های خویش برای حل مسائل و مشکلات مردم و کشور را در یک چارت و چارچوب مشخص ارائه نماید؛ یعنی هم زمانبندی مشخصی برای حل مسائل ارائه دهد و چگونگی حل آنها یا ابزارهای خویش در این زمینه را به روشنی بیان کند.

 امید است که یک نظامی که مدیری مقتدر، منضبط، ملی و فراجناحی باشد و سابقه سیاسی و اجرایی نیز در کارنامه داشته باشد بتواند از طریق انتخابات و از سوی مردم به ریاست جمهوری رسد و با ایجاد نوعی هارمونی و هماهنگی در تمامی بخش­های اجرایی مرتبط به قوه­ی مجربه و دولت، گره از مشکلات این روزهای مردم و کشور بردارد.